آموزش باتری ها | بخش ششم - باتری نیکل متال هیدرید

در قسمت ششم آموزش باتری ها، قصد داریم در این بخش در مورد باتری نیکل متال هیدرید صحبت کنیم؛ ساختار و ویژگی ها، نحوه شارژ و دشارژ و نهایتا شیوه نگهداری اون رو بررسی خواهیم کرد. برای مطالعه مطالب قبلی مربوط به باتری‌ها می‌توانید از اینجا اقدام کنید. همچنین توصیه می‌کنم قسمت قبلی این آموزش که در مورد باتری نیکل کادمیوم هست رو هم مرور کنید. با ما همراه باشید…

Ni-Mh Battery (باتری نیکل متال هیدرید)

باتری نیکل متال هیدرید

ساختار و ویژگی

باتری نیکل متال هیدرید، شباهت زیادی به نوع نیکل کادمیوم دارد. در این باتری‌ الکترود مثبت از جنس نیکل اکسید (مانند باتری‌های نیکل-کادمیمی) و الکترود منفی از جنس آلیاژ جذب کننده هیدروژن (به جای کادمیم) است.

باتری های Ni-Mh (یا همان باتری نیکل متال هیدرید) دارای سی تا چهل درصد قابلیت انبار بیشتر نسبت به معادل های نیکل کادمیم هستند، اما تعداد چرخه شارژ و دشارژ کمتری را پشتیبانی می کنند؛ بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ چرخه معمول است. این باتری دارای ظرفیت جریان دهی بیشتر، مقاومت داخلی کمتر و چگالی حجمی و جرمی بیشتری است. تکنولوژی ساخت این باتری به مرور زمان بهبود یافته است. مانند باتری های eneloop از شرکت panasonic ، که دارای طول عمر، جریان دهی لحظه ایی و چرخه ی شارژ و دشارژ مفید بیشتری نسبت مدل های معمول دیگر هستند. این مدل باتری در دوربین های عکس برداری کابرد زیادی دارد.

نحوه شارژ

نمودار شارژ باتری نیکل متال هیدرید

باتری های Ni-Mh پیش از شارژ به دشارژ کامل نیاز ندارد. ولتاژ نامی سل های آن 1.2 ولت است. شارژ کردن این باتری نسبت به معادل باتریهای نیکل کادمیم طولانی تر است و اگر بیش از حد شارژ شوند، حرارت داخلی آن بالا می رود و ممکن است آسیب ببیند. استفاده از شارژ سریع برای باتری های پایه نیکل پیشنهاد نمی شود. در صورت نیاز باید حتما کنترل دما و ولتاژ در نظر گرفته شود.

نحوه دشارژ

نمودار دشارژ باتری نیکل متال هیدرید

همان طور که در نمودار های دشارژ معلوم است نحوه دشارژ باتری شبیه نوع نیکل کادمیم است. این باتری حساسیت کمتری نسبت به نرخ دشارژ و اضافه شارژ (Overcharge) دارد. اگر باتری تعداد دفعات زیادی بطور کامل دشارژ (خالی) شود طول عمر آن کم می شود .  هر چند، اگر گاهی اجازه دهید که کاملا تخلیه شود بهینه تر کار خواهد کرد. جریان نشتی این باتری از دو نوع قبلی بیشتر است.

نگهداری

این باتری در دماهای کاری بیشتر از 50 درجه سانتی گراد و محیط های پر تنش عملکرد ضعیف تری نسبت به دو نوع باتری قبلی دارد. در صورت بلا استفاده گذاشتن آن به مدت بیشتر از 2 سال ظرفیت آن کاهش می یابد و حتی ممکن است بر اثر تخلیه شارژ، ولتاژ خروجی آن از حد مجاز کمتر و باتری در اصطلاح “بمیرد” (dead battery). از اتصال کوتاه شدن آن خودداری شود.

در بخش بعدی با معرفی کامل باتری‌های لیتیومی در خدمت شما هستیم. با رزدینو همراه باشید و با نظرات ارزشمندتون ما رو بهره مند کنید.

احسان ملکوتی نیا
احسان ملکوتی نیا

فعال در حوزه الکترونیک صنعتی، منابع تغذیه، تعمیرات انواع بردهای الکترونیکی.

  1. یاسر گفته؛
    ۰۷:۴۳ ۱۴۰۰/۰۳/۲۷

    سلام. یک سوال داشتم. من ۳ تا باتری نیکل متال هیدرید رو با شارژر موبایل شارژ کردم ینی شارژر رو به جای باتری نصب کردم و ۶ ساعت تو شارژ بود. (باتری ها نو بودن) الان میخوام مرجوع کنم ولی نمیدونم باتری مشکل داشته یا خودم خرابش کردم. میشه راهنمایی کنین. ینی با یک بار شارژ باتری خراب میشه. شارژر ۵ ولت ۵۰۰ میلی آمپر بوده که سه باتری رو همزمان بهش زدم

    • سلام، اگر منظور شما اتصال سه عدد باتری سری نیکل متال هیدرید به شارژر موبایل به مدت طولانی هست، بله شما به باتری آسیب وارد کردید. ماکزیمم ولتاژ اعمال شده به این نوع باتری ۱/۵ ولت و ماکزیمم ولتاژ شارژ ۱/۴ ولت است و بر اساس ظرفیت باتری جریان شارژ متفاوت است.

  2. علی گفته؛
    ۱۴:۲۶ ۱۳۹۹/۱۰/۳۰

    باسلام خدمت مهندس عزیز؛ بنده پنج عدد باتری نیکل هیدرید ۲۵۰۰mah ازنوع C دارم وسوالم ازشما این است که با ماژول پاوربانک میتوانم ازطریق باتریها پاوربانک بسازم؟؟ممنون میشوم راهنمایی بفرمایید

    • سلام خدمت شما، باتری‌های پاوربانک معمولا سایز ۱۸۶۵۰ هستن یا punched cell .

  3. محمد بیات گفته؛
    ۱۳:۵۷ ۱۳۹۹/۰۹/۲۲

    سلام
    ممنون از خدمات فنی و کارشناسی ای که میدهید
    من ریش تراشی خریدم که باطری آن NI-MH میباشد = نوشته ۱ ساعت شارژ و ۵۰ دقیقه استفاده
    در ابتدا بعد از ۱۰ دقیقه شارژ شد(چراغ فول شارژش روشن شد)
    بعد از تخلیه کامل دوم ۱۵ دقیقه طول کشید تا شارژ بشه
    بعد از تخلیه کامل سوم- ۴۰ دقیقه زمان برد تا شارژ بشه .
    و همین ماجرا باعث شد که فروشنده دستگاه رو از من پس نگیره
    حالا در این نوع باطری ها ، ممکنه یک همچنین پدیده ای درست باشه ؟.منظورم اینه که چون مدت زیادی از زمان ساخت دستگاه تا وقتی که دست مصرف کننده برسه، گذشته باطری خوابیده و با این شارژ و دشارژ شدن متوالی دوباره جون بگیره و راه بیافته؟!؟!

    • بله امکان دارد در بعضی مواقع به اصطلاح باطری به خواب برود که با دادن شوک یا چند بار متوالی شارژ و دشارژ باطری مجددا احیا میشود اما دقت کنید در اینگونه موارد عمر باطری کاهش میابد

  4. رامین خالقی گفته؛
    ۱۵:۰۴ ۱۳۹۹/۰۹/۱۶

    سلام
    برای شارژ کردن باتری های نیکل متال هیدرید باید ولتاژ شارژ ۱.۲ ولت باشه ؟
    من الان یه شارژر دارم ولتاژ خروجی رو زده ۲.۴ ولت حالا نمیدونم برای هر باتری ۲.۴ ولت ولتاژ میده یا چون دوتا باتری رو شارژ میکنه به ه کدوم ۱.۲ ولت
    ممنون

    • اگر شارژر شما مخصوص ان دستگاه یا ان پک باطری است مشکلی نیست.

  5. ابراهیم حق شناس گفته؛
    ۱۲:۳۷ ۱۳۹۹/۰۸/۰۹

    سلام وخسته نباشید.برای ماشین کنترلیRCباتری خودش از نوع نیکل کادمیم ۶ولت۵۰۰mahهستش بعد ازحدود۲۰ دقیقه بازی نیاز به شارژپیدا میکنه .آیا باتری بهتری توصیه میکنیدتهیه کنم بادوام وقدرت بهتر.وآیامیشه ازباتری ۷.۲ولت استفاده کنم تاقوی تر عمل کنه بشرط صدمه ندیدن آرمیچر؟ممنونم

    • سلام، از باتری با جریان دهی و ظرفیت بیشتر استفاده کنید. مثلا؛ ۶V 1500mah . تعداد سلول‌ها همان ۵ عدد باتری اصلی باشه و کم و زیاد نشه.

  6. محمد گفته؛
    ۰۲:۱۹ ۱۳۹۹/۰۷/۰۶

    سلام. شارژر من پاناسونیک BQ-4cmهست که واسه باتریهای نیکل کادمیوم استفاده میشه خواستم بدونم اگه باهاش باتری نیکل متال دوراسل ۹۰۰mAرو شارژ کنم آیا آسیبی به باتری وارد میشه یا نه؟
    با تشکر

    • سلام، مشکلی ایجاد نمیشه. ولی در کل برای تمامی باتری‌ها و شارژرهای تجاری، موقع شارژ باتری هر چند وقت یکبار باید بهش سر زد و با دست زدن بهش دماش را چک کرد، اگر خیلی گرم و یا داغ شده بود از شارژ خارج کنید و بگذارید خنک بشه و ولتاژش را اندازه بگیرید، اگر فقط همون باتری اینطوری شده بود، ترجیحا ازش استفاده نکنید و بعد یک مدت دوباره ولتاژش را بخونید. ولتاژ این مدل باتری ها به مرور زمان افت میکنه و به ۱.۲ ولت میرسه ولی بعد از یک هفته نباید ۱.۱ ولت یا کمتر شده باشه.

  7. احسان گفته؛
    ۱۶:۳۳ ۱۳۹۹/۰۶/۲۸

    سلام
    من جدیدا یک دستگاه ماشین اصلاح فیلیپس گرفتم که باتری آن از نوع Ni-Mh هست. من میخوام برای مدت زیادی ( شاید ۵ سال) ازین دستگاه استفاده نکنم. میخواستم بپرسم باید چیکارکنم که باتری دستگاه خراب نشه

    • میتوانید باطری ان را تا نصف ظرفیت شارژ کنید و نگهداری کنید. البته دقت کنید که باطری ها تاریخ انقضا دارند و هر چقدر هم نگهداری صحیح داشته باشید بعد از یک بازه زمانی فاسد و غیر قابل استفاده میشوند

  8. بابک برهانی گفته؛
    ۰۹:۱۷ ۱۳۹۹/۰۵/۲۱

    با سلام ، من شارژر سونی bcg34hrmf دارم و باتری های نیکل متالم را بعد از مدتی چشمک میزند و شارژ نمی کند. میخواستم ببینم برای احیای باتری ها راهی وجود دارد

    • سلام، برای اطمینان ولتاژ باتری را با ولت متر بخوانید، اگر ۰ ولت نمایش داده شد، در آخر متن ” آموزش باتری ها | بخش هشتم – باتری لیتیوم پلیمر” روش احیا باتری بصورت کامل توضیح داده شده است. اگر هم ولتاژ زیر ۱.۰ ولت بود باتری غیر قابل استفاده است و با این روش احتمال برگشت به ۱۰ الی ۴۰ درصد ظرفیت نامی بسیار کم می‌باشد.

  9. امیرحسین گفته؛
    ۲۲:۰۵ ۱۳۹۸/۱۰/۲۴

    سلام و خسته نباشید.من باتری کملیون AlwaysReady 2500 mAh خریدم و برای کنترل جادویی استفاده میکنم.بعد از مدت ها بالاخره شارژش خالی شد و زدمش ب شارژ.ولی بعد تقریبا ۳ ساعت دیدم که دمای باتری ها بطور وحشتناکی بالا رفته و از ترس از شارژ کشیدمشون.مدل شارژر هم کملیون
    BC_1001 mini travel هستش.آیا دیگه از این شارژر استفاده نکنم و شارژر دیگه ای بخرم؟؟اگه بهتره شارژر دیگه ای بخرم چه مدلیش رو بخرم؟؟لطفا جواب بدید.واقعا موندم چیکار کنم.تیم رزدینو،لطفا جواب بدین.ممنون

    • با سلام خدمت شما دوست عزیز. توجه داشته باشید که بارفتن دمای باتری ها در هنگام شارژ امری کاملا طبیعی است ( تا حدودی از دما) همچنین به مشخصات شارژر خیلی دقت کنید که هم نوع باطری شما را سپورت کند و هم اینکه جریان شارژ ان بالاتر از حد مجاز نباشد (جریان شارژ هر باطری معمولا روی بدنه ان نوشته شده است). این نوع شارژر باعث کاهش طول عمر باتری میشه پس بنابراین استفاده ازش را توصیه نمیکنم. Camelion BC-1007 یکی از بهترین شارژرهای موجود داخل بازار برای شارژ این نوع باتری است. در مورد داغ شدن باتری هم اگر به بدنه باتری دست زدید و بعد از نگه داشتن دست به مدت چند ثانیه یا در همان لحظه حساس سوزش کردید باتری را حتما از شارژر خارج کنید. در صورتی شارژر فقط همان یک باتری را تا این حد داغ کرده بود، بنابراین آن باتری فرسوده شده و قابلیت استفاده مجدد را ندارد.

  10. بهنام گفته؛
    ۱۰:۵۹ ۱۳۹۸/۰۶/۲۹

    با سلام و خسته نباشید و با تشکر از سایت خوبتون…بنده یه باطری ۹.۶ولت نیکل هیدرید خریدم که ۹۰۰ میلی آمپر ظرفیت داره یه شارژر ۱ آمپر دارم که وقتی به باطری وصل میکنم یک ساعت اول باطری سرده و بعد داغ میشه…آمپر آداپتور از آمپر باطری باید کمتر باشه؟ یا مساوی ؟

    • با سلام به مشخصات باتری توجه کنید حرارت بالا نشان دهنده پر شدن باطری و وارد کردن جریان بیش از حد به باطری است و خطرناک است. به نوع شارژر باید توجه ویژه کرد، بعضی از شارژرها بصورت ممتد جریان ثابتی را به باتری تزریق می‌کنند و این به هیچ عنوان روش مناسبی برای شارژ باتری نیست و باعث آسیب به آن می‌شود. شارژرهای استاندارد بعد از اتمام شارژ جریان باتری را قطع و یا حد بسیار زیادی کم می‌کنند.

  11. بهزاد گفته؛
    ۲۳:۳۹ ۱۳۹۸/۰۱/۰۶

    مطلب مفیدی برای من بود ممنون از شما. در مورد شارژ اولیه هم اگر میشه توضیح بدین آیا نیاز به شارژ اولیه دارند این باتری ها یا نه ؟

    • خوشحالیم که مطلب مفید بوده بهزاد جان. اصولا باتری های نیکل متال هنگام خرید دارای شارژ اولیه هستند. بهتر است که قبل از استفاده، یکبار بصورت کامل شارژ شده و بعد بصورت کامل دشارژ شوند، سپس یکبار دیگر شارژ کنید؛ حال باتری در بهترین شکل خود برای استفاده قرار دارد. در صورتی که باطری مدت زیادی قرار است استفاده نشود؛ بصورت کامل آنرا تا ولتاژ ۱.۴ ولت شارژ و بعد در جای خشک و به دور از گرما نگه کنید.

  12. مهدی گفته؛
    ۲۲:۲۵ ۱۳۹۷/۰۹/۰۵

    مطلب بسیار مفیدی بودتشکر از زحمات شما

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

  مزایای عضویت در رزدینو :

  • ● دسترسی به فایل های دانلودی
  • ● دریافت پشتیبانی برای محصولات
  • ● مشاهده تمام مطالب کاملا رایگان
  • ● دسترسی آسان به آپدیت محصولات
  • ● بهره مندی از تخفیف های ویژه کاربران